کمیسیون

کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور قرارگاه راهبری سرمایه انسانی و دانشی نظام توسعه فرهنگ قرآنی
 
کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور، با استناد به واگذاری مسئولیت حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور به وزیر علوم، تحقیقات و فناوری از سوی شورای توسعه فرهنگ قرآنی، به ریاست وزیر علوم، تحقیقات و فناوری و با حضور عالی ترین مقامات مسئول آموزشی و پژوهشی حوزه های علمیه، معاونان آموزشی، پژوهشی و بین الملل وزارت علوم و مدیران ارشد سایر بخش‌ های مؤثر در آموزش عالی کشور برای هدایت، راهبری و هماهنگی ستادی کلیه فعالیت‌ های این دو حوزه و در نتیجه مدیریت تولید دانش قرآنی و تربیت نیروی انسانی نظام توسعه فرهنگ قرآنی تشکیل می‌شود.
این دو کارکرد از مهم‌ترین کارکردهای پشتیبانی نظام توسعه فرهنگ قرآنی است که در مدل تعریف شده در شورای توسعه فرهنگ قرآنی (در شکل زیر) تأمین آن بر عهده وزیر علوم، تحقیقات و فناوری نهاده شده است
ماموریت
 
کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور به عنوان بالاترین مرجع هماهنگی، ساماندهی، توسعه و راهبری پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور که مصوبات آن با امضای وزیر ابلاغ می‌شود دو مأموریت زیر را بر عهده دارد:
- راهبری نظام توسعه پژوهش قرآنی کشور: مدیریت راهبردی دانش مورد نیاز نظام توسعه فرهنگ قرآنی
- راهبری نظام آموزش عالی قرآنی کشور: مدیریت راهبردی تربیت نیروی انسانی قرآنی کشور
 
 
مصوبه تشکیل:

الف- ماده ۷ منشور توسعه فرهنگ قرآنی (مصوب جلسات ۶۴۳، ۶۵۱ و ۶۶۴ شورای عالی انقلاب فرهنگی، تاریخ ابلاغ ۱۳۸۸/۶/۷، شماره ابلاغ ۴۲۵۱/۸۸/ دش): «... ماده ۷- کمیسیون‌های تخصصی: با توجه به ماهیت قابل تفکیک فعالیت‌های قرآنی در حوزه‌های آموزش عمومی، آموزش عالی، پژوهش و تبلیغ و ترویج قرآنی و به منظور ایجاد هماهنگی بین دستگاه‌های مرتبط با هر حوزه، کمیسیون‌های سه‌گانه تخصصی، زیرنظر شورای تخصصی توسعه فرهنگ قرآنی و با عناوین ذیل تشکیل می‌‌شود:
۱. کمیسیون توسعه آموزش عمومی قرآن
۲. کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی
۳. کمیسیون توسعه فعالیت‌های تبلیغی ترویجی قرآنی

تبصره- شرح وظایف و ترکیب اعضای کمیسیون‌های سه‌گانه فوق، توسط شورای تخصصی تعیین خواهد شد.»
 
ب- ماده ۲ قانون «نحوه و ترتیبات تقسیم مأموریت‌ها و وظایف قرآنی دستگاه ها» (مصوب جلسه اول شورای توسعه فرهنگ قرآنی مورخ ۱۳۸۸/۷/۲۸، تاریخ ابلاغ ۱۳۸۸/۱۲/۲۶، شماره ابلاغ ۱۱۴۴۲/۸۸/ دش): «مسئولیت حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور و فعالیت‌های قرآنی دانشگاهی بر عهده وزرای علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی است.
بر این اساس، کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی در قالب کارگروه‌های تخصصی هماهنگی پژوهش و آموزش عالی قرآنی حسب مورد به ریاست وزیر علوم، تحقیقات و فن‌آوری و وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در وزارتین مزبور با حضور مدیران مرتبط این وزارتخانه ها و نمایندگانی از مراکز مدیریت حوزه های علمیه (برادران و خواهران)، نماینده رئیس نهادهای قرآنی وابسته به دفتر مقام معظم رهبری، دفتر تبلیغات اسلامی، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها، جهاد دانشگاهی، دانشگاه آزاد اسلامی، سازمان اوقاف و امور خیریه، سازمان صدا و سیما، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، بسیج دانشجویی، بسیج اساتید و تشکل‌های قرآنی دانشجویی تشکیل می‌شود.»
 

ج- ماده۷ آیین نامه شورای توسعه فرهنگ قرآنی (مصوب جلسه سوم مورخ ۱۳۸۹/۴/۱۲ شورای توسعه فرهنگ قرآنی، شماره ابلاغ: ۴۸۴۲/ دش، تاریخ ابلاغ: ۱۳۸۹/۵/۲۴)«... ماده ۷- کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی: به موجب مسئولیت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در حوزه پژوهش‌ های قرآنی و تربیت نیروی انسانی متخصص قرآنی کشور و فعالیت‌ های قرآنی دانشگاهی، کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی در قالب کارگروه‌های تخصصی هماهنگی پژوهش و آموزش عالی قرآنی حسب مورد در وزارتین مزبور به ریاست وزیر علوم، تحقیقات و فن‌آوری و وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با حضور مدیران مرتبط این وزارتخانه‌ ها و نمایندگانی از مراکز مدیریت حوزه های علمیه (برادران و خواهران)، نماینده رئیس نهادهای قرآنی وابسته به دفتر مقام معظم رهبری، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، دفتر تبلیغات اسلامی، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها، جهاد دانشگاهی، دانشگاه آزاد اسلامی، سازمان اوقاف و امور خیریه، سازمان صدا و سیما، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، بسیج دانشجویی، بسیج اساتید و تشکل‌های قرآنی دانشجویی تشکیل می‌شود.»
 
اعضاء کمیسیون:

به موجب ماده ۴ آیین نامه کمیسیون مصوب جلسه ۱۱ مورخ ۱۳۹۲/۳/۱۸، ابلاغ ۱۳۹۲۵/۵/۱۳) ترکیب اعضای کمیسیون به شرح ذیل است:
۱. وزیر علوم، تحقیقات و فناوری (رئیس کمیسیون)
۲. وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یا نماینده تام الاختیار وی
۳. معاون آموزشی وزارت علوم (نائب رئیس کمیسیون و رئیس کارگروه توسعه آموزش عالی قرآنی)
۴. معاون پژوهشی وزارت علوم (رئیس کارگروه توسعه پژوهش قرآنی)
۵. رئیس نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه ها یا معاون مرتبط وی
۶. معاون فرهنگی اجتماعی وزارت علوم
۷. دبیر شورای توسعه فرهنگ قرآنی یا نماینده پژوهشی وی
۸. معاون آموزشی مرکز مدیریت حوزه های علمیه
۹. معاون پژوهشی مرکز مدیریت حوزه های علمیه
۱۰. رئیس مرکز مدیریت حوزه های علمیه خواهران یا نماینده تام الاختیار آموزشی و پژوهشی وی
۱۱. رئیس مرکز فرهنگ و معارف قرآن دفتر تبلیغات اسلامی
۱۲. رئیس دانشگاه آزاد اسلامی یا معاون آموزشی و پژوهشی وی
۱۳. رئیس جهاد دانشگاهی یا معاون پژوهشی وی
۱۴. رئیس بسیج اساتید کشور یا معاون پژوهشی وی
۱۵. چهار نفر از صاحب نظران و مدیران مراکز پژوهشی و آموزش عالی قرآنی کشور به انتخاب کمیسیون
۱۶. یک نفر صاحب نظر فعالیت های پژوهشی و آموزش عالی قرآنی منتخب اتحادیه مؤسسات مردمی و تشکل ‌های قرآنی کشور
۱۷. رئیس مرکز هماهنگی و توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور (دبیر کمیسیون)
تبصره ۱- حضور نمایندگان آموزشی یا پژوهشی نهادهای قرآنی وابسته به دفتر مقام معظم رهبری، سازمان صدا و سیما، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، بسیج دانشجویی و سازمان اوقاف و امور خیریه در جلسات در موارد لازم با تصویب کمیسیون بلامانع است.
تبصره ۲- نماینده مذکور در بند ۱۵ می تواند یکی از نمایندگان منتخب مردمی عضو شورای توسعه فرهنگ قرآنی باشد.
تبصره ۳- حضور دبیران کارگروه های کمیسیون در جلسات کمیسیون (بدون حق رأی) الزامی است.
تبصره ۴- شرکت دبیران کمیسیون های توسعه آموزش عمومی قرآن و توسعه فعالیت های تبلیغی ترویجی قرآنی کشور و دبیر مجمع مشورتی شورای توسعه فرهنگ قرآنی در جلسات کمیسیون (بدون حق رأی) بلامانع است.

تبصره ۵- دو نفر از صاحب نظران بند ۱۵ توسط معاونت آموزشی و پژوهشی حوزه های علمیه پیشنهاد خواهند شد
 
اهداف:
 
- هدایت، حمایت، جهت دهی نظام پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور در جهت توسعه تمسک به قرآن و عترت در عرصه فردی و اجتماعی
- راهبری پژوهش قرآنی و حمایت از تولید دانش قرآنی مورد نیاز نظام توسعه فرهنگ قرآنی
- راهبری آموزش عالی قرآنی در جهت تأمین و تربیت نیروی انسانی مورد نیاز نظام توسعه فرهنگ قرآنی
- ساماندهی و هماهنگ کردن دستگاه ها و بخش‌ های مؤثر کشور در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی
- شناخت، رصد، پیامدسنجی و آینده پژوهی نظام مند حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور
- تدوین، تصویب و اجرای سند راهبردی توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور
- تثبیت نقش و جایگاه کمیسیون و مرکز در میان دانشگاه ها، پژوهشگاه ها و نهادهای فعال حوزه تخصصی
- ایجاد بانک های اطلاعاتی حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور
- بازطراحی محتوای رشته های علوم قرآن و حدیث و طراحی رشته های جدید متناسب با رویکردها و نیازهای نوین (توسعه نظام‌ سازی قرآنی و توسعه فرهنگ‌ سازی قرآنی)
- هدایت فرآیندهای آموزشی و پژوهشی قرآنی به سمت کاربردی کردن تعالیم قرآنی در زندگی فردی و اجتماعی با بهره گیری حداکثری از ظرفیت و توانمندی‌های علمی دانشجویان و طلاب حوزه های علمیه
- زمینه سازی ارتقای نظام تعلیم و تربیت، نظام رسانه‌ای، نظام تبلیغات دینی و سایر نظام های مؤثر با الهام از تعالیم قرآن کریم
- توسعه نظریه پردازی در نظام های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی مبتنی بر معارف قرآنی
- گسترش تعاملات مؤسسات آموزشی و پژوهشی حوزوی و دانشگاهی و جریان سازی رویکردهای نوین
- ایجاد و تقویت انگیزه های دانشجویان و طلاب علاقمند و حمایت از ایده های خلاقانه

 
وظایف:
 

الف- به موجب ماده ۷ آیین نامه شورای توسعه فرهنگ قرآنی (مصوب جلسه سوم مورخ ۱۳۸۹/۴/۱۲ شورای توسعه فرهنگ قرآنی، شماره ابلاغ: ۴۸۴۲/ دش، تاریخ ابلاغ: ۱۳۸۹/۵/۲۴) و ماده ۵ آیین نامه کمیسیون مصوب جلسه ۱۱ مورخ ۱۳۹۲/۳/۱۸، ابلاغ ۱۳۹۲/۵/۱۳) کمیسیون وظایف ذیل را بر عهده دارد:
  • تمهید مقدمات و ارائه پیشنهادهای لازم در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی به شورای توسعه فرهنگ قرآنی برای اجرایی شدن منشور
  • تدوین سیاست ها‌ی اجرایی امور قرآنی در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی و پیشنهاد آن به شورای توسعه فرهنگ قرآنی
  • تدوین و تصویب سازوکارهای مناسب برای تسهیل ارتباطات، هماهنگی و هم افزایی فعالیت دستگاه های دولتی و عمومی و مؤسسات مردمی در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی
  • بررسی، تدوین و تصویب طرح ها و برنامه های ملی در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی
  • تدوین ضوابط مرتبط با تأمین بودجه و اولویت های آن در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی و ارائه به شورای توسعه فرهنگ قرآنی
  • تمهید سازوکارهای لازم برای اجرای مصوبات شورای توسعه فرهنگ قرآنی در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی و نظارت بر حسن اجرای آن
  • ارزیابی نحوه انجام وظایف و فعالیت سازمان‌ها در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی و ارائه گزارش دوره‌ای به شورای توسعه فرهنگ قرآنی
  • انجام مطالعات و پژوهش‌های لازم برای ساماندهی و توسعه فعالیت های قرآنی در حوزه پژوهش و آموزش عالی قرآنی در جهت اجرای اسناد راهبردی اجرای منشور توسعه فرهنگ قرآنی در این حوزه

 

ب- تکالیف از منظر اسناد بالادستی: تعیین نسبت کمیسیون با اسناد بالادستی از ابتدای راه اندازی مورد توجه بوده که بر این اساس وظایف و مأموریت های عام و خاص ذیل از سه سند منشور توسعه فرهنگ قرآنی، برنامه پنجم توسعه کشور و نقشه جامع علمی به شرح جدول ذیل احصا شده است:
مصوبات:
 
تصمیمات کمیسیون شماره جلسه‌ تاریخ جلسه‌

تصویب تشکیل کارگروه توسعه آموزش عالی قرآنی با مسئولیت معاونت آموزشی

تصویب تشکیل کارگروه توسعه پژوهش عالی قرآنی با مسئولیت معاونت پژوهشی‌

۸‌ ۱۳۹۱/۰۳/۳۱
تصویب آیین‌نامه کمیسیون ۱۱‌ ۱۳۹۲/۰۳/۱۸‌

تصویب ترکیب کارگروه توسعه آموزش عالی با مسئولیت معاون آموزشی و نایب رئیسی معاون آموزش حوزه علمیه

تصویب تشکیل کارگروه توسعه همکاری‌های علمی‌قرآنی بین‌المللی و تعیین ترکیب اعضای آن

۱۲‌ ۱۳۹۲/۰۴/۱۵‌
تصویب نهایی کلیات وظایف و ترکیب اعضای کارگروه توسعه آموزش عالی قرآنی و کارگروه توسعه همکاری‌های علمی‌قرآنی بین‌المللی ۱۳‌ ۱۳۹۲/۰۴/۳۱‌

تأیید و تصویب کلیات مصوبه کارگروه توسعه آموزش عالی قرآنی مبنی بر تشکیل دو کمیته برنامه ر‌یزی و گسترش آموزش عالی قرآنی به ریاست مدیران کل برنامه ریزی و گسترش وزارت علوم و نائب‌رئیسی مدیران کل حوزه علمیه‌

 

۱۴‌ ۱۳۹۲/۰۷/۱۶‌
 
دبیرخانه
دبیرخانه کمیسیون در قالب مرکز هماهنگی و توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی به عنوان اداره کل مستقل تحت نظارت مستقیم وزیر علوم، تحقیقات و فناوری مسئولیت پشتیبانی از تمامی فرآیندهای جلسات کمیسیون و کارگروه های وابسته را بر عهده دارد.
 
نمودار جلسات
نمودار جلسات.JPG